Baza wiedzy

powrót

Psychoterapia Schematu

Twórcą tego podejścia jest Jeffrey Young. Terapia schematu (lub terapia skoncentrowana na schematach) została wprowadzona jako odpowiedź na niektóre ograniczenia terapii poznawczo-behawioralnej. Z doświadczeń klinicznych wynikało, że efektywność tradycyjnej terapii jest niska w przypadku osób, których problemy sięgają wczesnych lat dzieciństwa i są nadal obecne w dorosłości. Wprowadzenie długotrwałych zmian wymaga w ich przypadku zapewnienia optymalnej relacji z terapeutą, który zwraca szczególną uwagę na wydarzenia zachodzące w relacji z pacjentem podczas sesji terapeutycznych.

W porównaniu z klasyczną terapią poznawczo-behawioralną, w terapii schematu podkreśla się wagę emocjonalnego charakteru trudności zgłaszanych przez pacjentów oraz rolę wczesnodziecięcych kontaktów z osobami bliskimi w rozwoju późniejszych trudności.

W terapii skoncentrowanej na schematach przyjmuje się, że wybory i zachowania osoby są efektem posługiwania się przez nią konkretnymi schematami. Schematy to podstawowe elementy psychiki, określające zasadnicze właściwości danej osoby, jak również jej typowe zachowania, w tym charakter kontaktów z innymi ludźmi. Schematy są adaptacyjne, czyli sprzyjają zdrowiu psychicznemu, jeśli zapewniają osobie poczucie spójności oraz elastyczność w działaniu a nieadaptacyjne schematy są źródłem zaburzeń psychicznych. Schemat staje się adaptacyjny lub też nieadaptacyjny w zależności od tego, na ile osoba na wczesnych etapach rozwoju żyła w warunkach pozwalających na zaspokojenie jej potrzeb, takich jak: bezpiecznego przywiązania do innych, autonomii i kompetencji, wolności w wyrażaniu potrzeb i uczuć, spontaniczności i zabawy oraz realnych granic. Niezaspokojenie potrzeb może prowadzić do uformowania różnych rodzajów schematów. Na przykład doświadczanie przez dziecko psychicznej lub fizycznej przemocy może skutkować schematami braku zaufania i przemocy, ułomności lub wstydu oraz podatności na zranienie. Nieadaptacyjne schematy powstają również w sytuacji nadmiernej opiekuńczości ze strony bliskich – wtedy może rozwinąć się schemat zależności, niekompetencji oraz wyjątkowości, wielkości.

Celem terapii jest uzdrowienie nieadaptacyjnego schematu, czyli zatrzymanie jego automatycznej aktywacji oraz osłabienie nasilenia poszczególnych komponentów (w sytuacji jego wzbudzenia emocje są mniej przytłaczające i łatwiej jest się od nich uwolnić). Dąży się również do zmiany zachowania, polegającej na zastąpieniu niefunkcjonalnych sposobów radzenia sobie bardziej adaptacyjnymi.

Przykładowe pojęcia: schematy interpersonalne, dysfunkcjonalne zachowania.

O terapii: Terapia schematu jest terapią długoterminową. Spotkania obywają się zazwyczaj raz w tygodniu. Czas trwania terapii zależy od procesu terapeutycznego i jest indywidualnie ustalany. Praca nad schematem nie jest łatwa i wymaga dużo wysiłku i cierpliwości. Szczególne znaczenie przykłada się do właściwej relacji terapeutycznej, którą kształtują dwie podstawowe postawy terapeuty – empatyczna konfrontacja pacjenta z jego aktualnym sposobem działania oraz pełnienie roli bezpiecznego i życzliwego rodzica.

szukamterapeuty.pl © 2015 - 2017 Baza najlepszych psychologów i psychoterapeutów. Dzięki nam znajdziesz skuteczną pomoc.